M.N

Cách thuần hóa chim họa mi mộc


Thuần phục chim HM mộc cũng không khác gì dạy chó làm toán cả,chỉ có điều mục đích ,dụng cụ,động tác khác nhau mà thôi.
Trước tiên bạn nên có 2 cái lồng:1 lồng chiến(56 nan) 1 lồng "lưu điểu"(48 nan)còn gọi là lồng mái,cả hai đều có áo lồng.Tốt hơn nếu bạn có thêm một chim mái.(chim mái chọn đầu nhỏ ,mỏ nhỏ, râu thưa ,đuôi thắt,chim càng nhỏ càng tốt)
THỨC ĂN:Chim mộc mới mua thường được chăn bằng cám tổng hợp,muốn thuần phục nó ,bạn phải làm thức ăn khác,cũng như dạy chó,thông qua việc cho ăn ta làm cho chim HM hình thành những phản xạ cần thiết(tôi nói cần thiết vì ta chỉ cần làm mất đi phản xạ sợ người,sợ môi trường thành phố...còn thì phải giữ được những phản xạ hoang dã quan trọng của HM như px tranh mồi,bảo vệ lãnh địa,giữ mái...).Gạo tẻ ,xay nhỏ vỡ 4 vỡ 5 trộn với lòng đỏ trứng gà, tỷ lệ :5 lòng đỏ(gà ta) 2 bơ gạo.phơi thật khô hoặc xấy cũng được(tại sao chộn nhạt thế tôi sẽ giải thích sau,hồi còn nhỏ tôi thấy ông người Hoa làm thế,tôi cũng bắt chước nhưng để hiểu được ý nghĩa của nó phải 30 hơn năm sau tôi mới vỡ ra đấy-IQ của mình hơi "lùn"mà ) .
Sau khi đổ gạo nước và cho chim vào lồng chiến bạn kéo kín áo lồng,lồng chim phải đặt ở dưới đất ,tốt nhất là để ở góc nhà(góc nào mà khi đi lại mọi người trong nhà không đi sát gần lồng quá)lý tưởng nhất là góc nhà sau hay góc cầu thang.sau khi ổn định chỗ đặt ,bạn quay cửa lồng ra ngoài,từ từ kéo áo lồng hở vừa hết cửa lồng là vừa.Thỉnh thoảng bạn tới gần quan sát(nên đi thẳng hướng cửa lồng để cho chim có thể nhìn thấy bạn từ xa)xem chim có chịu ăn gạo không,nếu chắc chắn chim ăn rôi thì bạn cứ tối đến kéo kín áo lồng rồi treo lên cao để chống chuột,nếu nhà không có chuột thì cứ để yên vị càng tốt,hàng ngày bạn kiểm tra nếu hết thì bổ xung,khi đổ thêm gạo,nước bạn để nguyên vị trí đừng nhấc lồng ra ngoài ,kéo kín áo lồng lphía trước rồi kéo áo lồng phía sau lên vừa đủ để đổ gạo nước,thao tác này bạn phải làm nhẹ nhàng ,nhanh.Cứ chăn như vậy khoảng 7 ngày trong thời gian này TUYỆT ĐỐI KHÔNG ĐƯỢC CHĂN MỒI(cào cào, sâu qui ...)Nếu chim vẫn khỏe,nhahn nhẹn như thường thì để thêm như vậy 3-4 ngày nữa Nếu thấy chim có biểu hiện thiếu dinh dưỡng như lông hơi xù,giọng hót thiếu lửa,các động tác có vẻ thiếu linh hoạt thì bạn bắt đầu chuyển qua giai đoạn cho ăn bổ xung để tạo ra những phản xạ có điều kiện mà bạn mong muốn.

Phần lớn ăn như vậy chim đi phân có màu trắng,khô nhưng cũng có con đi phân ướt,2-3 ngày bạn dọn phân 1 lần,khi dọn chú ý là chỉ tháo đáy đựng phân,trước đó phải che kín áo lồng,không nên vạch áo lồng dọn sạch hoặc rửa,tắm làm chim sợ.
Sau khi bị ăn nhạt như vậy chim bắt đầu thiếu đạm nghiêm trọng,đây là lúc ta" rút viên thức ăn trong túi ra ",có điều thay vì viên thức ăn là con cào cào,dế hay sâu qui.Thay vì dạy sủa là dạy cho HM biết rằng hể ông chủ đến gần là được ăn ngon đây.
Bạn đến gần lồng chim khoảng 1 với tay,đặt lồng chim mái chếch bên cửa,bạn cho vào lồng mái 1,2 con mồi,rồi cho vào lồng chim đưc 1,2 con(nếu là cào cào thì vặt hết chân để khỏi bò mất) sau đó bạn lui ra xa độ 2 m,ngồi im quan sát,phần lớn chim sẽ nhảy đến ăn mồi ngay,nếu nó vẫn sợ thì bạn lui ra xa nữa.Chú ý:CHỈ ĐƯỢC ĐẶT MỒI QUA KHE CỬA,chỗ bàn chiến ,không được thả từ trên xuống,cũng không nên đút mồi qua khe nan bên cạnh (vì sao sẽ giải thích sau)Mỗi ngày cho chim ăn 3-4 lần mồi,mõi lần chỉ 1-3 con thôi để chim luôn có phản xạ thèm mồi,cứ chăn như vậy cho tới khi hết 2 bơ gạo kia,mỗi ngày bạn lại ngồi gần thêm một tý và bớt dần việc đặt lồng mái đi,chỉ sau 25-30 ngày bạn sễ thấy rõ HM của bạn cần bạn đến nhường nào.Sau khi đã chăn hết cơ số gạo trên bạn chộn tiếp với tỷ lệ 4 trứng 1 bơ gạo và cách chăn mồi vẫn thế,ăn với chế độ này chim sẽ đi cứt ướt,bạn đừng lo gì cả,không phải chim bị đi ỉa đâu,trong tự nhiên chim chỉ ăn côn trùng phân của nó còn ướt nhoét cơ

Như vậy chim HM của bạn đã chải qua 2 bước,bước một (7-10 ngày ăn nhạt không có mồi),bước 2(25-30 ngày ăn nhạt có bổ xung mồi theo định mức)hết tời gian này cũng đồng thời hết cơ số gạo đầu,trước khi sang phần tiếp theo ,tôi xin giải thích một số hướng dẫn kỳ quặc ở trên:vì sao cho chim ăn nhạt thì không cần giải thích chắc bạn cũng biết rồi,vì sao đặt lồng ở dưới đât và ở góc nhà?Khi sợ(lúc ta đến gần) chim thường bay vút lên và nhằm vao chỗ trống mà lao ra,trong khi đó đằng sau là góc tường và áo lồngche kín chim chỉ còn cách lao về phía chếch trên cừa lồng(vì chổ này hở)nhưng hướng đó chính là hương ta đang đến(vì đặt ở góc nên khi ta đến dù từ hướng nào chim cũng thấy ta ở phía trước và ở trên)nênchim ít lao hơn(dại gì lao vè phía người.)Vì sao chỉ được đặt mồi qua khe cửa chỗ bàn chiến?Trong tự nhiên chim HM đánh nhau vì 3 lý do chính sau:1 là bảo vệ lãnh địa(người Tàu nói HM là "Độc cứ tranh hùng điểu" ,2 là bảo vệ nguồn thức ăn,3 là bảo vệ mái.Khi bị nhốt trong lồng lâu ngày chim coi cái lồng là lãnh địa của mình,ta cho chim ăn mồi ở cửa lồng sẽ tạo cho chim phản xạ rằng "chỗ đó là kho thức ăn ngon của ta đó"(phản xạ có điều kiện)vì vậy nếu có chim lạ xuất hiện ở cửa là chim lao xuống đánh,để giữ mồi. Như vậy bằng cách chăn mồi rỏ giọt và đúng vị trí như trên bạn vừa làm cho chim mất đi phản xạ sợ người vừa giữ lại đươc bản năng hiếu chiến vì bảo vệ mồi của chim.

Khi thấy chim đã bớt sợ người bạn nới dần áo lồng cho tới khoảng 1/2 lồng (khoang40-50 ngày)Khi cho chim ăn mồi nếu chim dám mổ mồi ngay sau khi bạn thả tay ra thì bắt đâu chuyển sang bước 3(lưu điểu)tức là cho chim đi chơi,bạn lấy lồng lưu điểu ra,để phía ngoài cửa nhà mình,cửa lồng quay vào trong nhà,sau đó vào kéo kín áo lồng chim mộc,nhẹ nhàng xách ra áp sát cửa lồng vào với nhau,trước tiên bạn kéo hết áo lồng lồng mái lên,mở then cả hai lồng,sau đó bạn khẽ kéo áo lồng phía sau chim mộc lên,chim sẽ lao sang lồng mái ngay,bạn đóng then và nhanh chóng kéo áo lòng mái xuống kín,đợi chim ổn định bạn xách lồng ra ngoài nhà ,để ở chỗ nào đó thoáng đãng rồi kéo một phần áo lồng ra,sau vài lần như vậy chim sẽ quen và sẽ hót khá hay,những lúc này bạn nên rửa lồng chiến,1,2 ngày bạn lại cho chim sang lồng như thế,và càng ngày càng cho chim đi chơi xa hơn,mở dần áo lồng,chim sẽ thích nghi vơi môi trường thành phồ dần dần(Khi đi chơi về lại đuổi chim sang lồng chiến và lại để ở chỗ cũ) và nên cho cặp chim mái một luc(khoảng1 tiếng )rồi lại tách ra không cho nhìn thấy nhau,.....

Phương pháp chăm sóc họa mi hót


Dưới đây chỉ là những kinh nghiệm của chính mình và học hỏi được qua sách báo.nên có thể còn nhiều thiếu sót.
1. Mùa sinh sản của Họa mi.
- mùa sinh sản của họa mi bắt đầu khoảng tháng 4,tháng 5 âm lịch.đến giữa tháng 8 là đã có chi con rồi.
- tổ của chúng thường làm ở những lùm cây ở các đồi trọc,hay những cây cao.tổ họa mi rất kín đáo,trên những chảng ba của cây hay nơi có nhiều cành nhỏ đan xen nhau.
- mỗi lứa chúng đẻ khoảng 3 - 4 trứng.một điều lạ là chim trống và mái thay nhau ấp đến khi trứng nở.mỗi mùa sinh sản họa mi đẻ được vài ba lứa.họa mi là giống chim rất chung thủy,trống mái lúc nào cũng kề cận nhau như hình với bóng.
2. Mùa thay lông.
sau mùa sinh sản là mùa thay lông của chim chóc và họa mi cũng không nằm ngoài chu kì này.
- mùa thay lông của họa mi kéo dài từ 2 - 3 tháng mới xong.chim nào yếu thì thay trước,chim nào khoẻ thì thay sau.mùa thay lông của họa mi nuôi nhốt không trùng với chim ngoài trời,
- khi họa mi bắt đầu thay lông ta cần phải có một kế hoạch cho chúng,đảo bảo điều kiện tốt nhất cho chúng có thể hoàn thành việc thay lông của mình.
+ lồng chim phải được phủ cả ngảy,treo vào nơi yên tĩnh.
+ tuyệt đối không cho nghe hoặc nhìn thấy chim mái.
+ nên cho ăn cào cào,loại cào cào già để chúng thay lông cho nhanh.
+ vài ba ngày cho chim sưởi nắng sáng khoảng 15 - 20 phút.khi lớp lông mới đã phủ nhiều ta cần tháo bớt khăn chùm lồng.
- điều đặc biệt nguy hiểm là chim mắc phải chứng thay lông bất định kì.có nhiều nguyên nhân dẫn tới việc này.
+ nuôi dưỡng không đúng mức:không đủ chất,bữa đói bữa no,thay đổi thức ăn đột ngột.
+ thiếu chăm sóc: lâu không cho chim tắm nắng,tắm nước.
+ do di chuyển xa đột ngột.cá nhân tôi đã từng di chuyển một con họa mi từ Hà Nội vào trong Nam.khoảng tuần đầu chim vẫn ăn uống hót.nhưng sau đó suy dần và cuối cùng chết.kể ra chuyện này là muốn những ai chưa nắm nhiều kinh nghiệm về nuôi chim thì có thể tránh khỏi nguy cơ xấu nhất.
3. Phân biệt chim trống, mái.
thường thì với loài chim con trống thường sặc sỡ,bắt mắt.nhưng với họa mi thì khác. chim trống và mái giống nhau như hai giọt nước.nhưng cũng có một số kinh nghiệm có thể tin cậy được.
+ quan sát những sợi râu đen như râu mèo của chúng,nếu là trống thì những sợi này mọc xuôi theo chiều mỏ,còn chim mái thì mọc ngang.
+ còn kinh nghiệm nữa là.quan sát tổng thể hình dáng :thường thì chim mái và trống còn có nhiều điểm khác nhau.chim mái thường đầu nhỏ,thân hình mảnh khảnh,chân nhỏ...chim trốg thì vạm vỡ,đầu to...
nhưng để quan sát như vậy thì rất khó,vì ta dễ bị hoa mắt với hàng chục hàng trăm con ở trong lồng.quan sát con chim khác quan sát con ngựa,con chó ở chỗ,với ngựa hay chó thì càng nhìn kĩ càng thì sẽ thấy rõ những điểm tốt và xấu.nhưng với chim chóc thì ngược lại,ta càng quan sát nhiều thì càng hoa mắt.
kinh nghiệm là khi nào thấy rối mắt ta nên bỏ đi nơi khác một lúc.sau đó mới quay lại quan sát từ đầu.
4. Thức ăn và cách pha chế.
-1 lon tấm gạo (250g)
- 5 trứng gà.
- 1 muỗng cafe đường cát.
- 2 muỗng cafe bột sò và xương.
- rang tấm bằng chảo dưới lửa nhỏ,khi nào hơi vàng bắt chảo xuống.đập ngay 5 quả trứng vào tấm,rắc đường bột sò vào.trộn đều sau đó đem phơi khô.có thể tấm bị vón cục lại,ta cần bóp nhuyễn ra.lưu ý:nhiều người chỉ sử dụng lòng đỏ trứng gà nhưng theo quan điểm cá nhân và cũng dựa vào kinh nghiệm của nhiều nghệ nhân nuôi chim thì ta có thể sử dụng cả lòng trắng trứng chim vẫn khoẻ mạnh và còn đẹp mã,bóng lông.
- ngoài ra mỗi ngày cần bổ sung thêm thức ăn tươi cho chim họa mi có thể là cào cào,sâu tươi...tuyệt đối không cho họa mi ăn sâu khô vì giọng chim sẽ hư,khàn.
- cần nói thêm chim họa mi cũng dễ nuôi vì có người cho ăn cả bột đậu. nhưng giọng mi trở nên khàn vì có nhiều chất dầu.
5. Thuần dưỡng họa mi bổi.
theo giới nuôi chim thì chim "bổi" là chim rừng đánh bẫy về còn nhát người .người ta còn gọi những chim đánh bẫy về được khoảng dăm bữa nửa tháng là chim "bổi" lỡ ,nghĩa là chim đã chịu ăn và tỉ lệ sống khi ta nuôi sẽ cao hơn ,vì vậy giá cả có nhích hơn chút đỉnh.
- tập cho chim dạn dần:họa mi bổi rất nhát người,chúng không như chim chích choè lửa rất mau dạn.với họa mi thì tránh cho chim gặp người trong tuần lễ đầu,trừ khi tiếp tế thức ăn cho chúng.muốn vậy cần trùm áo lồng và treo vào nơi yên tĩnh.ta sẽ hé áo dần trong khoảng 10 ngày sau .nhớ đừng" dục tốc bất đạt".
- nên cho chim bổi ăn no đủ và bổ dưỡng: bước đầu ta chỉ mong cho chim chịu ăn là mừng rồi,sau đó mới nghĩ tiếp chuyện tập cho dạn dĩ với người.hàng ngày nên cung cấp đủ cào cào, sâu tươi trộn chung với tấm gạo.từ từ chúng sẽ quen mồi.sau đó cắt dần lượng cào cào hoặc sâu tươi.nhưng phải để ý xem con chim bổi của ta đã chịu ăn tấm rang chưa.theo kinh nghiệm riêng thì ta nhìn phân chim thường chúng ăn tấm thì phân có màu trắng hoặc hơi vàng.khác với khi ăn cào cào (sâu tươi) thì phân sẽ còn lại chút ít xác cào cào hay sâu tươi.
Ngoài ra cần chăm sóc chu đáo.họa mi bổi cũng cần tắm nắng và tắm nước nhưng trong khoảng thời gian ngắn khoảng 15 - 20 phút.

Công Thức Làm Cám Cho Chim Họa Mi Chọi

Công thức cơ bản làm 1kg cám cho Mi chọi.
Thành phần:
- Cám Ba Vì: 1kg
- Đậu tương: 100g. bóc vỏ, rang chín, xay nhỏ
- Đậu xanh: 100g. bóc vỏ, rang chín, xay nhỏ
- Lạc: 100g. rang chín, bóc vỏ, xay nhỏ
- Lòng đỏ trứng gà + vỏ của nó: 10 quả ( tuyệt đối không dùng lòng trắng, không dùng trứng vịt.)
- Hạt kỷ tử: 30g. Cái này mua ở hàng thuốc bắc
- Chất đạm: 500g ( có thể là: thịt bò + thịt chó + tôm tươi + nhộng tằm + cào cào + gan lợn,... ) có thể dùng 1 thứ hoặc nhiều thứ cộng lại cho = 0,5 kg = 1/2 lượng cám.

Cách làm:
Bước 1:
Trộn: lòng đỏ + kỷ tử: xay nhỏ.
Bước 2:
Trộn đều tất cả với cám và phơi nắng hoặc sấy nhỏ lửa cho thật khô. Đảm bảo chim khỏe. ( Chỉ khỏe, chứ sung hay không còn do tố chất con chim và các yếu tố khác)

Sử dụng:
- Chế độ ăn thường xuyên:
Lấy 1 ít trộn với cám cũ cho ăn. hết 1 lọ thì thay hoàn toàn bằng cám mới.
( Khi cho chim ăn nhớ theo dõi phân. Nếu thấy phân nhão thì trộn thêm cám nhạt để giảm bớt tỷ lệ đạm cho đến khi thấy phân khô thì lại tăng dần lên).
- Chế độ tăng cường trước khi chọi:
Trước khi chọi 15 ngày thì lấy ra khoảng 100g cám này trộn thêm với chục quả cà gà rồi phơi khô cho ăn để chim sung.
( cà gà đem trần qua nước sôi, bóc lấy lõi, bóp nát, trộn đều với cám đang cho ăn)

Đây là cách của tôi. xin mời mọi người cũng nêu ra cách của riêng mình để anh em cùng tham khảo và rút ra 1 cách làm cám hay nhất cho Mi chọi.
Xin mời anh em!


Công Thức Cám Cho Chim Họa Mi Hót

BƯỚC I: CHUẨN BỊ NGUYÊN LIỆU:
1. Cám gà con 28A: 1kg
2. Trứng gà: 10 quả (đập lấy nguyên lòng đỏ - Không lấy lòng trắng - Không dùng trứng vịt)
3. Gan lợn (heo): 500gram
4. Lạc (đậu phộng): 200gram
5. Hạt Kỷ tử: 25gram (hạt màu đỏ, to bằng quả ớt nhỏ, ta thường dùng để tần, hấp với thịt gà để ăn)

BƯỚC II: CHẾ BIẾN:
1. Rang lạc, xay nhỏ, cho ra bát.
2. Trộn lẫn Kỷ tử với lòng đỏ trứng, cho vào xay nhuyễn bằng máy xay sinh tố, đổ ra bát.
3. gan lợn thái nhỏ, xay nhuyễn bằng máy sinh tố, đổ ra bát.
4. Trộn lẫn tất cả với nhau rồi trộn đều vào cám, bóp cho thật đều, để khoảng 10 phút ---> đổ vào cái rổ trà bàn tay lên cho cám lọt xuống cái chậu lớn ---> Mang ra phơi nắng cho khô ròn, nếu không có nắng thì rang thật nhỏ lửa cũng được (nhưng phơi nắng là tốt nhất)
- Nếu bạn nuôi ít chim thì mỗi lần chỉ cần làm 0,5kg cám (mỗi thứ lấy một nửa).
- Nếu chim mới mua về thì nên trộn tỷ lệ nhạt để chống đi ỉa

* Vai trò của cám là giúp cho con chim có sức khỏe tốt, bộ lông mượt mà. còn chim chơi có sung hay không thì cần thêm rất nhiều yếu tố như: có mái hay, chế độ nuôi đúng, vị trí treo lồng hợp lý. và cái quan trọng nhất là mình phải biết chú chim của mình đang thiếu gì, cần gì. cái này phải có chút kinh nghiệm mới biết được.
Chúc các bạn thành công

Lời khuyên của nghệ nhân chơi Họa Mi cho anh em...!


1. không đổi thức ăn đột ngột: họa mi sống nhoài thiên nhiên tuy ăn côn trùng là chính, nhưng vẫn được coi là giống chim ăn tạp. khi nuôi nhốt trong lồng ta tập cho chung ăn thức ăn riêng. Và chim đã quen với một loại thức ăn nào đó thì ta nên cho chim ăn mãi thức ăn đó. Tất nhiên tùy vào từng giai đoạn sinh trưởng của chim mà có sự thay đổi thành phần thức ăn. Nhưng nhất thiết không nên thay đổi thức ăn đột ngột, vì họa mi rất dễ “dị ứng” trước mùi vị thức ăn lạ nên dễ bị suy và thường dẫn đến việc thay lông.
2.thức ăn phải có phẩm chất tốt: họa mi là giống chim quí, ta ko nên hà tiện với nó trong khâu ăn uống. khi pha chế thức ăn ta nên chọn thức ăn có phẩm chất tốt, thức ăn có hiện tượng mốc,hư dứt khoát phải bỏ, ko nên cho chim ăn.
3.tránh pha chế thưc ăn mặn
4.họa mi thích ăn đạm động vật: nuôi họa mi hằng ngày nên bổ sung cào cào, sâu tươi cho chim, có thể là trứng kiến, cá con, tôm tép, thịt bò vụn...
5.nước uống phải trong sạch:
6.phải trị bệnh rận mạt:
7.ích lợi của việc cho họa mi tắm nắng tắm nước: việc tắm nắng mỗi ngày để chim sưởi ấm bộ lông, làm ung trứng rận mạt, đồng thời tăng lượng vitaminD giúp chim có khung xương chắc khỏe. việc tắm nắng phải điều độ.việc tắm nước có thể 1lần 1 ngày trong mùa nắng và vài ngày trong mùa mưa.thiếu tắm nắng tắm nước làm chim bị suy nhược, bộ lông bã.
8.không nên cho họa mi uống thuốc bừa bãi: tốt hơn hết là phòng bệnh hơn chữa bệnh vì hiện nay vẫn chưa có thuốc đặc trị cho chim.
9.không nên treo lồng nơi cố định: ta nên hoán chuyển chỗ treo lồng, như vậy chim sẽ mau dạn….
10.chưa kinh nghiệm đừng nuôi họa mi con: thường thì người mới chơi thường thích nuôi chim con, hy vọng sau này sẽ có con chim vừa dạn vừa chơi dc lâu năm.nhưng, với người có kinh nghiệm ai cũng ngại nuôi chim con. Vì họa mi vốn là giống nhát người, nếu nuôi chim con mà ko có dịp gần gũi nhiều thì lớn lên nó cũng nhát người như chim mộc vậy. mặt khác, nếu ko có kinh nghiệm, họa mi con dễ bị nhiều tật, tiêu biểu là tật ngửa, trong 10 đãcó 8-9 con mắc phải.họa mi con do nuôi lồng từ nhỏ, mặc dù điều kiện có tốt nhưng minh quản của nó ko phát triển tốt như chim bổi do đó giọng chim con nhỏ và ko vang.
11.áo lồng với chim họa mi: nuôi chim dứt khoát phải có áo lồng………..như các bác đã biết.
12.không nên bắt họa mi bằng tay:13.không treo lồng nơi lò sưởi hay bếp: họa mi đặc biệt rất dị ứng với hơi nóng lò sưởi và khói bếp.
14.chim chưa ốp lông ko nên cho đi dượt:
15.dùng âm nhạc để kích thích chim hót:
16.năng làm vệ sinh lồng nuôi:
17.nên nuôi mi mái:đối với họa mi, chim mái có tác dụng rất lớn, có thể dùng chim mái để thúc chim trống căng lửa, thuần thuộc chim mộc,tuy nhiên nếu nuôi ít thì ko cần mái mà chỉ nuôi hót, nuôi mi đá dứt khoát phải có mái kèm theo

Công Thức làm cám Chim Chào Mào - Phần 2

Thân chào ACE đam mê chào mào,

Sau gần 2 năm thử nghiệm, thêm bớt các thành phần sao cho phù hợp với giàn chim ở nhà. Hiện công thức làm cám đến nay mình thấy đã ổn : Chim ăn vào căng lửa, màu lông tốt, làm nhanh quá trình mọc lông sau thời kỳ chim thay lông. Trong thời gian thay lông, chim vẫn chơi khá chứ không xuống lửa nhiều. Phục hồi được tình trạng những chú chim bị suy lông, suy dinh dưỡng do chế độ chăm kém, bổ sung canxi tốt. Và đặc biệt chim sau từ 1 đến 2 lần thay lông đít chim đỏ hẳn lên (có thể so sánh với màu đỏ của chim trời ). Bông đuôi trổ nhiều (6-10 bông), bông to (đây cũng là 1 kinh nghiệm AE chỉ lại khi chọn chim).


Nguyên liệu và cách thao tác chế biến hiện như sau :

1. Nguyên liệu:
- 1 lon đậu xanh.
- 1 lon đậu nành.
- 1 lon gạo trắng. (trước đây có thử nghiệm gạo lức nhưng màu cám đen, chim ít ăn)
- 1/2 lon đậu phộng.

Tất cả được rang trên bếp vừa chín tới (vừa dậy mùi thơm là được, nếu không sẽ cháy và mất chất, vì mình có công đoạn sấy lại). Dùng máy say sinh tố hoặc ra chổ xay bột ngũ cốc, say hổn hợp đậu trên kích thước = 1/2 hoặc 1/3 đầu tăm hương là được.

2. 300g tôm sú loại tôm nước ngọt (có thể thay bằng tôm đất, loại có màu xám đậm. Nhưng khi thành phầm, độ đỏ sẽ không bằng. Nếu dùng tôm sú, màu bột càng để lâu càng đỏ, đây khả năng giúp chim giử đc màu đỏ nơi đít, tách...hehee), chọn giống nhỏ, chứ to thường tôm nuôi có thuốc. Tốt nhất là bằng 1 ngón trỏ or nhẫn độ lại. Tôm hấp cách thuỷ, sau đó lấy máy say sinh tố đánh nhuyển, trộn đều vào bột (hoặc trộn đều với lòng đỏ trứng). Để thấm. (tôm hấp cũng vừa chín tới là được)

3. 20 lòng đỏ trứng gà + 4 lòng trắng, đánh nhuyễn, sau đó trộn thẳng với hổn hợp bột + tôm. Để thấm.

p/s : Thời gian để các nguyên liệu này thấm đều với nhau nếu các bạn dùng cách sấy thông thường, hoặc phơi nắng tầm 15-20 Phút. Nếu các bạn dùng cách phơi nắng thì sau khi phơi, đánh tơi, cần sấy trên bếp (lửa nhỏ) để bảo quản bột được lâu.

4. Cách sấy thì : hoặc phơi nắng, hoặc sấy trên bếp. Nhưng mình làm bằng cách sấy cách thuỷ(hấp cách thuỷ). Hổn hợp trên được cho vào 1 cái nồi lớn, nồi này được bắt lên 1 nồi nước để đun sôi (nồi dùng là nồi nấu lẫu bằng điện), hoặc nếu ở 1 số nơi có điều kiện có thể thay thế bằng than tổ ong hoặc bếp củi là tốt nhất. Nhiệt độ để đun nước 150-155 độ C (theo thang nhiệt độ nối nầu lẫu). Hấp được 3h mang ra dùng máy sinh tố đánh tơi, trong lúc hấp này cần làm tơi cho nhanh khô. Sau khi say xong, bắt lên hấp tiếp 4-5h (nếu mùa mưa thì 5h, còn nắng 4h), trong thời gian này cũng đảo cám liên tục cho nhanh khô.

Trong thời gian hấp cách thuỷ, nhớ châm nước cho nồi nấu (thường nước lưng, bốc hơi 1/2 nồi là châm thêm, chứ không lâu nóng lại dẫn đến kéo dài thêm thời gian hấp - Tốn điện...hehe).

5. Sau khi hoàn thành, để nguội cám, cho vào hủ lớn, kèm thêm 1 hủ nhỏ để chiếc dần. Do thành phần bột có chất tươi, nên khi cho chim ăn, cần canh sao nó ăn 1-2 ngày là được. Chim ăn đến khi nào hết sạch thì thôi, nếu vẫn còn những hạt nhỏ nên đổ đi, tránh làm cám cũ lẫn vô cám mới.

Hiện có vài AE cũng làm theo cách này, nhưng chỉ khác là sấy trên bếp. Kết quả cho thấy sau 10 ngày chim vào lửa. Nếu chim đang ăn chế độ bột khác thì trong thời gian 20 ngày đến 1 tháng chim sẽ thay lông. Nhưng có cái bất lợi là phải dùng liên tục, nếu đổi cám khác con chim mất lửa, thay lông, phục hồi lại chậm nếu ko tăng cường cào cào tươi.

Tổng cộng các hổn hợp trên ra thành phầm gần 2kg. Được bầy chim nhà măm trong 15 ngày hehe (còn hên xui chổ đột biến nữa). Nếu số lượng chim các bạn ít hơn, thì chia lại tỷ lệ. Lưu ý, với tỷ lệ này mình đã theo dõi kỹ và không phải thêm bớt thành phần nào.

Công thức làm cám chim chào mào --- Phần 1

5 năm trở lại đây phong trào nuôi chim chào mào tăng lên đột biến . Khiến cho cả Hà Nội và các tỉnh lân cận khu vực phía bắc rộn lên . Nhiều người qua thú chơi tao nhã đã được biết đến chim các vùng miền và địa danh ( xã huyện ) mà trước kia không hoặc chưa hề biết tới về các tỉnh miền trung . Nơi sản sinh ra những chú chim chào mào có giọng hót đặc biệt và khả năng chịu áp lực cao khi cạnh tranh ( đấu lồng ) .

Khi phong trào đi lên cũng là lúc người chơi mỗi lúc 1 đông lên bao gồm già có , trẻ có , người mới chơi có , người nghỉ chơi chim bao năm rồi quay lại chăm chim cũng có . Sự đam mê tiếng hót 1 trong 3 chú chim được liệt vào sách đỏ chim đồng quê Việt Nam cần được bảo tồn này đã nối con người lại gần nhau hơn , không phân biệt giai cấp , địa vị , nghành nghề , hèn sang để các buổi sang cuối tuần tựu chung lại 1 điểm . Với mong muốn được giao lưu , nâng cao trình độ nghề chơi với những người cùng sở thích . Nâng cao khả năng cọ sát và áp lực của những chiến binh nhốt lồng .

Song song với đó là những câu chuyện về chim ở vùng nào , cách chăm chim ra sao , chim ăn uống ngủ nghỉ như thế nào và dinh dưỡng hàng ngày là cái gì cần cho sang , trưa , chiều tối . Tắm nắng , tắm nước đã đủ và đúng cách hay chưa . Hàng ngày chim dung cám nào , Xuân – Hạ - Thu – Đông thay đổi thành phần ra sao để giúp chim thật tốt khi phải thích nghi với cuộc sống nuôi nhốt trong lồng . Trong đó cám là thức ăn chủ yếu để nâng cao thể chất cho chim không chỉ sống mà phải sống khỏe . Không phải hót mà phải hót to và nhiều . Không những đấu mà phải đấu hay , đấu đẹp và đấu bền . Cung không đủ cầu khiến nhiều chủ nhân nuôi chim tìm tòi , học hỏi và cho ra đời thập cẩm các loại thức ăn cho chào mào . Chính vì lẽ đó mà những người mới nuôi chim lầm tưởng rằng cứ cho ăn cám tốt là chim sẽ đẹp , cứ cho ăn cám chất là chim sẽ hay . Dẫn tới những trường hợp chẳng hiểu gì về chim vùng miền và thời tiết cũng sản xuất cám . Ớm ờ còn có kẻ chưa nuôi chim thay lông lần nào cũng làm cám bán ra cho anh chị em . Khổ nỗi nhìn những chú chim sau khi ăn loại thực phẩm đó vào đi ỉa chảy lõng bõng là nước , phân lên mùi hôi nồng nặc . Qua vài ngày chim bắt đầu xù lông và bỏ đấu dẫn tới tình trạng chim vào mùa hè đang căng lửa để chơi thì lại đứng ị ra thành 1 khối lù lù . .

Thường thì những người nuôi chim lâu năm có thể nhìn nhiều điểm để nhận dạng rằng chú chim đó đang khỏe mạnh hay đau ốm , đang căng lửa hay chẳng có tí lửa nào . Mà yếu tố đầu tiên đó là nhìn phân của chú chim mình nuôi . Nhìn phân chim để đoán bệnh tật , nhìn phân chim để biết thức ăn có thích nghi được với nó hay không và đặc biệt hơn cả là nhìn phân chim để biết được thời tiết trong ngày và ngày tiếp đó . Nói vậy để biết cái thời khó khăn nhưng CÁC CỤ nuôi chim nhà ta cũng đã đúc kết được nhiều kinh nghiệm dân gian mà chỉ có qua thời gian mới vỡ ra và có được . Nói vậy để ace biết được rằng lòng dạ của những chú chim nhỏ khá nhạy cảm so với thể trạng và trọng lượng của chúng .
Ở khu vực Hà Nội và các tỉnh miền bắc chăm nuôi chim nhốt lồng có nhiều cực nhọc hơn so với các tỉnh khu vực miền trung trở vào phía Nam . Giữ được phong độ và điểm rơi thể trạng lại càng khó khăn hơn nữa .

Tại sao mình nói vậy . ?

Bởi khu vực miền bắc nói chung không có được thời tiết thiên phú như các tỉnh của 2 miền Trung và Nam . Quanh năm có Nắng , Gió , đây chính là yếu tố cơ bản để những chiến binh nhốt lồng dễ dàng thích nghi hơn . Độ ẩm cao hơn chính là yếu tố quyết định tới hình thể , dáng bộ cũng như thể lực của chim khi ráp lồng . ACE có thể để ý và thấy rõ 1 điều . đó là những ngày có độ ẩm cao hơn bình thường thì chim sẽ thường xuyên bù lông đứng lắc qua lắc lại mặc cho thời tiết có ổn định và nắng nóng đến mức nào .

Chế độ dinh dưỡng chưa hợp lý khiến những chú chim được liệt vào danh sách các chú chim chất lượng , hung dữ , có tuổi lồng vẫn không bứt lên được . Nước chơi (đấu) vật vờ , thất thường là điều rất dễ nhận ra . Lúc thì như điên loạn , lúc lại cụp mào mà chủ nhân của chúng chẳng hiểu lý do vì sao . .

Xin nêu lên 1 số biểu hiện thường gặp khi nuôi chim Chào Mào tại khu vực Hà Nội và các tỉnh phía bắc để các cụ lâu nắm cũng như ace mới chơi chiêm nghiệm và tìm cách khắc phục :

- Chim thường xuyên có hành động tự nhổ lông ( mặc cho đó là lông máu và lông mới nhú )

- Chim thường ăn tất tần tật các loại vỏ hoa quả ( Chuối – Cam ……)

- Chim thường mổ vào tai cóng , áo lồng và đặc biệt là xuống đáy lồng xé ăn giấy báo ( giấy lót phân ) . Thậm chí ăn cả phân của chúng đi ra .

- Chim thường đứng co ro và chỉ đứng bằng 1 chân .

- Cuối cùng là lông chim rất khô và sơ xác .

Gặp những biểu hiện như trên nghĩa là chim chưa đạt yêu cầu về chế độ dinh dưỡng trong thức ăn hàng ngày và chế độ vệ sinh an toàn . Điều đó đồng nghĩa với việc chim không đạt được phong độ đỉnh cao như chúng ta mong muốn .

Ở phần trên của bài viết minhhp đã nhắc tới trường hợp thời tiết 4 mùa của miền bắc và các hiện tượng thường gặp phải của chim chào mào khi nuôi nhốt trong lồng để các cụ cùng toàn thể ace thấy được phần ảnh hưởng khá lớn do thời tiết tác động lên những chú chim . Qua đó cần bổ sung và cân bằng các chất cần thiết trong thành phần cám nuôi để giúp chim thích nghi được với thời tiết cũng như áp lực nhằm thúc đẩy và giúp chim luôn đạt phong độ đỉnh cao mà chủ nhân của chúng hằng mong muốn .
Nguyên liệu chính thì từ trước tới nay người nuôi chim vẫn dựa chủ yếu vào các thành phần trong Ngũ Cốc Thực . Nhưng cái khó nhất chính là sự ết hợp hài hòa giữa các thành phần nhằm phát huy được công dụng của các chất có trong ngũ cốc . Ngoài ra chế biến cũng hết sức quan trọng giúp thành phẩm khi hoàn thành không bị biến chất và mất đi công hiệu của nó .
Qua trải nghiệm thực tế nhiều năm minhhp xin gửi tới ace 2 công thức cám dành cho Chào Mào đang được nuôi dưỡng tại khu vực thời tiết 4 mùa như Hà Nội và các tỉnh phía Bắc đang rất được ưu chuộng đã mang lại những bước đột phá về sự thành công và làm hài lòng các ông chủ khó tính nhất .

Công thức thứ nhất :
(Xin lấy cách đong đo bằng cân để có được sự chính xác)

Thành phần nguyên liệu :

Cám dùng từ tháng 02 đến tháng 08 (dương lịch)

- Bột Ngô : 500g (có thể dùng bằng cám ba vì)
- Đỗ xanh (có vỏ) : 500g
- Đỗ tương : 300g
- Gạo lứt đỏ : 400g (có thể dùng gạo thường)
- Vừng (vàng) : 250g
- Tôm tươi : 400g (Loại tôm nước ngọt hay còn gọi là tép gạo )
- Đường vàng : 40g
- Cà rốt : 500g game pikachu
- Bột canh : 20g (Có thể thay bằng 10g muối trắng)
- Trứng gà : 40 quả (Chỉ lấy lòng đỏ )

Cám dùng từ tháng 08 đến tháng 02 (dương lịch)

- Bột ngô : 500g (có thể dùng bằng cám ba vì)
- Đỗ xanh (có vỏ) : 300g
- Đỗ tương : 500g
- Gạo lứt (đỏ) : 250g (có thể dùng gạo thường)
- Lạc (đậu phộng) : 250g
- Tôm tươi : 400g (Loại tôm nước ngọt hay còn gọi là tép gạo )
- Mật ong : 100g
- Cà rốt : 500g
- Bột canh : 20g (Có thể thay bằng 10g muối trắng)
- Trứng gà 50 quả (Chỉ lấy lòng đỏ)
- Bột Khoáng PROMIX : 20g
- Nghệ tươi : 20g (chỉ cho vào 3 tháng mùa đông)

Công thức thứ 2 :
(Xin lấy cách đong đo bằng cân để có được sự chính xác)

Cám dùng từ tháng 02 đến tháng 08 (dương lịch)

- Gạo lứt (đỏ) : 500g (có thể dùng gạo thường)
- Đỗ tương : 300g
- Đỗ xanh : 500g
- Tinh bột ngô : 400g (cái này có bán tại các đại lý thực phẩm và siêu thị)
- Vừng vàng : 300g
- Tôm tươi : 500g (Loại tôm nước ngọt nhỏ hay còn gạo là tép gạo)
- Trứng gà : 50 quả (chỉ lấy lòng đỏ)
- Thịt bò : 300g game mario
- Mật ong : 200g
- Cà rốt : 1kg
- Kỳ tử : 150g
- Bột xương cá : 50g
- Khoáng tổng hợp PROMIX : 20g

Cám dùng từ tháng 08 đến thàng 02 (dương lịch)

- Gạo lứt (đỏ) : 500g (có thể dùng gạo thường)
- Đỗ tương : 500g
- Đỗ xanh : 300g
- Tinh bột ngô : 400g
- Lạc (đậu phộng) : 300g
- Tôm tươi : 500g (Loại tôm nước ngọt nhỏ hay còn gạo là tép gạo)
- Trứng gà : 40 quả (chỉ lấy lòng đỏ)
- Thịt bò : 300g
- Mật ong : 200g
- Cà rốt : 1kg
- Kỳ tử : 300g
- Bột xương cá : 50g
- Khoáng tổng hợp PROMIX : 20g
- Nghệ tươi : 20g (Chỉ dùng vào 3 tháng mùa đông)

Với công thức thứ 2 này khá nặng nên tôi thấy chỉ nên áp dụng đối với chim có tuổi lồng từ 18 tháng trở lên .

Cách chế biến :

- Gạo lứt đỏ ta rang lửa to và đều tay đến khi gạo nổ hoa chanh là được . (Đối với gạo thường chúng ta rang đến khi hạt gạo trắng đều là được .)

- Đỗ tương ta rang tới khi vỏ đỗ nứt đều là OK .

- Đỗ xanh ta chỉ rang qua cho tới khi đỗ méo hạt là được .

- Vừng ta rang tới khi hết tiếng nổ lét đét là OK . Nếu là lạc thì chúng ta rang chín vàng .

- Tôm ta rửa sạch cho vào nồi rang tới khi tôm chín đỏ là OK .

- Thịt bò ta băm nhỏ hoặc xay ngay tại hàng thịt là OK .

- Cà rốt luộc chín mềm để nguội .

- Nghệ tươi cạo sạch vỏ rồi giã nhỏ .

Sau khi làm chín hoàn toàn các thực phẩm cần thiết các bạn chế như sau :
Ta chộn : Gạo + Đỗ tương + Đỗ xanh + Vừng (Lạc) + Kỳ tử . Rồi cho vào xay nhuyễn (bột càng mịn càng tốt ) .

Cái này giúp chim tiêu hóa càng nhanh càng tốt . Vì như chúng ta đã biết hệ tiêu hóa của giống chim chào mào là rất nhanh , chúng chỉ có thể tiêu hóa và hấp thụ trong thời gian tối đa là 3 phút , do vậy nếu chúng ta xay bột chưa nhuyễn khiến chim ăn nhưng không hấp thụ được hết các thành phần dinh dưỡng thì cám có tốt cũng như không . và dẫn tới tình trạng : Sống Phân .

Tiếp theo ta chộn : Tôm + Lòng đỏ trứng + Mật ong + Cà rốt + Bột xương cá + Khoáng tổng hợp + Nghệ tươi (nếu có) thành hỗn hợp . Sau đó dùng máy xay sinh tố xay nhuyễn thành thể lỏng .
(Với các tỉ lệ các thành phần và cách chế biến như trên chúng ta không cần dùng đến nước . Nếu cần dùng đến nước các bạn có thể dùng nước luộc cà rốt để nguội chế thêm vào . Vì theo như quan điểm và cách làm của tôi thì tuyệt đối không nên dùng nước máy pha chế khi làm cám) .
Ta chộn đều 2 loại trên vào với nhau sau đó dùng máy đùn ra dạng hạt .

Cách sấy khô : từ trước đến nay tôi đều thấy ace làm cám dùng rát nhiều cách để làm khô cám . Tuy nhiên theo kinh nghiệm của tôi thì từ khi chộn 2 loại hỗn hợp nêu trên vào với nhau tới khi sấy khô mà thời gian kéo dài 2 đến 6 giờ đồng hồ thì chất lượng cám không đảm bảo . Vì như chúng ta biết các loại thực phẩm ngũ cốc trên bị làm ướt trong thời gian quá lâu sẽ khiến chúng biến chất và không còn đảm bảo nguồn dinh dưỡng cần thiết mà chúng mang lại . (Các bạn hãy hình dung và thử nghiệm ngâm các loại ngũ cốc trên trong thời gian 2-6 tiếng thì sẽ biết mùi vị và hiểu tác hại của nó như thế nào )

Do vậy cách sấy cám tốt nhất là nên dùng lò vi sóng hoặc lò nướng có tần suất và nhiệt độ cao như dưới đây để giúp chúng ta sấy trong thời gian ngắn nhất có thể . ( tùy vào khối lượng cám làm )
Thường thì tôi sấy trong khoảng thời gian 1-2h đồng hồ là cám phải khô . Qua đó cám luôn giữ được các dưỡng chất cần thiết mà không bị biến chất

. Mang lại nguồn dinh dưỡng có độ ổn định cao và khả năng giữ lửa rất tốt . Giúp chim duy trì thể lực để có khả năng ra giọng đều trên giàn đấu .


Trên đây là 2 công thức tôi đã làm trong 5 năm trở lại đây và cho công hiệu hoàn toàn phù hợp với chim được nuôi dưỡng tại miền bắc với khí hậu 4 mùa . Giúp những chú chim bứt phá và phát huy được hết khả năng mà ngoài tự nhiên cũng không hề có được .

Xin đưa ra minh chứng một số chú chim mẫu mực tại các diễn đàn , cội dợt và hội thi đã trở thành biểu tượng trong lòng người nuôi chim mà minhhp đã từng phục vụ và được sử dụng dưới 2 công thức cám này .

- CHÍ PHÈO của anh ĐaiLinh .

- BỒ BÀN của anh Longkucku (Giải Nhất Hà Đông mở rộng lần I)

- HUẾ LÙN + 172 của anh Tuấn Tít (Giải Nhất Hà Nội mở rộng lần III - Hà Đông lần II và các giải Nhì , Ba tại các tỉnh thành như Bắc Giang , Sơn Tây . . vv )

- HUẾ CON của anh Đức – Hưng Yên ( Giải Nhất Yên Viên mở rộng lần I – Nhất Hà Đông mở rộng lần III và các giải Nhì + Ba tại các tỉnh thành như Hà Nội , Quảng Ninh . . vv )

- Còn rất rất nhiều các giải thưởng Nhì – Ba và Top 10 ở các vòng trung kết của những chú chim khác tại các hội thi liên tỉnh và mở rộng tại các tình thành khu vực phía Bắc đã làm nức lòng người hâm mộ mà tôi không thể nêu hết lên đây đang tin dùng .

(Tuy nhiên còn 1 số nguyên liệu mang tính kích ứng cho những chú chim thay lông xong , chuyển vùng miền , qua mùa đông dẫn đến xù lông quá lâu , bỏ hót , bỏ đấu tôi xin không đưa vào đây vì sử dụng nó khá cầu kỳ và tác dụng như con dao 2 lưỡi )

Thú chơi nào cũng đòi hỏi người chơi kiên trì , tìm hiểu và bao quát tổng thể . Nhìn nhận 1 cách khách quan và tự chiêm nghiệm – suy ngẫm . . . Để rồi đúc rút được kinh nghiêm cho bản thân và nâng nhìn về nghề chơi mình đang hướng tới .


Chăm sóc chào mào mùa thay lông

Cũng như các loài chim khác Chào Mào có mùa thay Lông vào khoảng tháng 8 đến 11 dương lịch! cũng không hiếm những trường hợp thay lông trái mùa! thay lông sớm, muộn do thay đổi môi trường sống, thức ăn, khí hậu..vv.vv. Dấu hiệu đầu tiên để chúng ta nhận thấy Chúng bước vào mùa thay lông là Bộ Lông cũ có dấu hiệu khô , xơ! khi tắm hoặc dính mưa , bộ lông này ướt rất nhanh ! tiếp đến là một vài cọng lông cánh , đuôi , hoặc lông ức rớt xuống . có những con rớt lông đuôi đầu tiên , cũng có con rớt một vài lông ức ..vv.v tùy theo thể trạng , tính chất từng con . Chim rỉa lông , rỉa cánh nhiều hơn , bởi lúc này lông mới kích thính ra và lông cũ sắp rụng khiến chim bị ngứa và khó chịu Lúc này là lúc chú chim xuống sức bởi phần lớn phải tập trung chất dinh dưỡng cho quá trình tạo Lông ! Lông chim được hình thành từ phần lớn chất đạm và một phần canxi! Bởi thế để chú chim có được bộ Lông đẹp ưng ý thì ngay khi cọng lông đầu tiên rớt xuống báo hiệu quá trình thay lông đã tới các Bạn nên bồi bổ nhiều hơn thức ăn tươi như cào cào, dế, trứng kiến và hoa quả. Tuyệt đối không cho chim ăn Sâu tươi hoặc khô vào thời kì này! Bởi sâu khô có tính nóng sẽ gây khô, quăn lông khiến bộ lông ra sẽ xấu! Tắm nắng cho chim và tắm nước cách 2-3 ngày một lần để tạo điều kiện cho lông mới ra nhanh hơn! Khi tắm nước, nước sẽ ướt phần vỏ bọc chân lông và làm mềm chúng khiến các sợi lông nhanh chóng làm bục lớp vỏ bọc và trồi ra. Hoa quả bổ xung lượng vitamin giúp cho chim khỏe và Lông ra mướt đẹp . trong lúc này cần bỏ xung các loại hoa quả có màu đỏ để bổ xung sắc tố giúp chim giữ được màu đỏ nơi tách má và lông hậu môn của Chào mào. Quá trình thay lông cũng tùy theo thể chất từng chú chim, lượng chất dinh dưỡng ta bổ xung mà diễn biến nhanh chậm khác nhau! Có chú chỉ một tháng là xong bộ lông ! có chú 2,5 đến 3 tháng mới hoàn thành xong lông! Trong quá trình thay lông của chim nên giữ ổn định điều kiện sống cũng như môi trường sống! Tránh những thay đổi, biến động bất ngờ khiến những chú chim ngừng thay lông! Có chú đang thay dở .. lông cánh, đuôi rụng xuống nhưng gặp thay đổi bất ngờ nên ngưng lại khiến bộ lông xấu xí. Đến 1 hoặc 2 tháng sau mới tiếp tục quá trình thay lông! Mong các Bạn hết sức chú ý! Chim bổi thì không sao, đến mùa sẽ thay lông! Nhưng chim đã có trên 1-2 mùa lồng thì rất nhạy cảm. Lúc này chim vẫn thay lông theo mùa nhưng với những thay đổi đột ngột về thành phần bột cám, khí hậu, hoàn cảnh sống ..vv..v. cũng khiến chim đổ lông bất chợt! có những lúc chim thay lông theo mùa vừa xong, gặp phải thay đổi, những chiếc lông mới đẹp mướt sẽ tự động trút xuống. Lúc này thể trạng chim xuống thấp, nếu không có quá trình ổn định và cung cấp dinh dưỡng tốt thì lần ra lông sau sẽ chậm và chất lượng lông khô và xấu, các sợi không kết dính. Chim xuống lửa nhiều và thời gian phục hồi sẽ chậm!


Sau khi đã có chú chim thuần chơi tốt, các bạn đã có thể thỏa chí cùng anh chị em tham gia cafe, cội chim để dợt dãi, chiêm nghiệm, thưởng thức. Nhưng cái đỉnh của Thú chơi đâu đã hết! Cái đỉnh thú vị nhất của nghề chơi là được cùng Chú chim của mình ngao du Sơn Thủy chinh phục chim trời. Đó là cái thú chơi Mồi Lồng. Công việc đầu tiên khi ta muốn huấn luyện cho một chú CM bổi thành mồi là lựa chọn được những chú CM có nhiều triển vọng. Tiêu chuẩn để chọn một chú có tương lai sẽ trở thành một chú mồi tốt theo kinh nghiệm của những người đi trước thì hình thức ko phải là yếu tố chủ đạo trong mục tiêu chọn lựa, mà điều cốt yếu là chú chim phải mau mỏ ( hót nhiều để sau này khi ra rừng chú ta sẽ hót cả ngày để dụ bổi ) nhanh nhẹn và "đầu gấu" - tức là những chú chim bổi khi kê gần chim mồi nhà cũng ko sợ mà vẫn bu lồng đòi chiến, những chú chim như thế khi ra rừng sẽ ko sợ một chú chim nào, kể cả những chú chim trận già rừng. Khi chọn được những chú như thế thì hình thức của chúng mới được xem đến, lúc này nếu được những chú cao to, dài đòn hình dáng oai vệ mũ cao má đỏ to thì ko còn gì bằng. Theo như em biết thì khi muốn huấn luyện mồi thì người ta ko nuôi từ chim non lên vì như thế rất mất thời gian (để thành mồi với một chú chim non thì công đoạn chăm sóc và huấn luyện phải gấp 2 đến 3 lần so với chim bổi có 2-3 mùa rừng) trong khi đó khi thành mồi chú chim này cũng khó có thể hay và chơi bền như chim già rừng huấn luyện lên. Sau công việc chọn lựa là công việc thuần hóa và nuôi dưỡng, với chế độ ép thuần hợp lý ko làm chim bị hoảng mà bể chim, để chim chỗ đông người và bỏ áo lồng từ từ , tránh chim nhảy nhiều mà có khả năng chim mất móng mà phí chú chim hay. Thời gian này chế độ dinh dưỡng tốt +mồi tươi +hoa quả năng cao thể lực và thể trạng cho chim và cho chim tắm táp thường xuyên giúp chim đẹp mướt lông lá, tránh bọ mạt > chẳng những sức khỏe tốt mà qua đó chim cũng nhanh dạn người hơn.Trong quá trình này ta nên chăm treo chim nhiều chỗ khác nhau trong nhà nhằm cho chim quen với những chỗ treo lạ và sự di chuyển, khoảng được 7-8 tháng ta có thể cho chim đi dợt cho chim học hỏi chim khác và tạo sự tự tin, bản lĩnh khi gặp chim khác . Sau 1 mùa lồng chú chim của ta lúc này đã thuần hơn , khi ta đến gần cũng ko còn nhảy lung tung nữa và cũng đã ra giọng nhiều thì ta bắt đầu công đoạn huấn luyện của mình, đây là giai đoạn cần đầu tư thời gian nhiều nhất,lúc này nếu có thể liên hệ với anh em mượn được chim mồi hay thì vô cùng quý, nếu ko có thì phải chịu khó rủ anh em có chim mồi hay đi bẫy để qua đó mà mang chú chim của mình đi học việc, khi mang chim đi bẫy thì những lần đầu tiên ta phải bao phủ thật kín lồng bẫy( cái này để tránh cho chim rừng thấy chim mồi học việc của ta mà bay vào đấu , chú chim của ta tuy đã chọn kĩ là một chú khá gấu nhưng chưa thật quen trong lồng nên khi gặp phải chim trận già rừng vào đấu rất dễ bị bể.) lụp bẫy chỉ để hở một chút nhỏ đủ để cho chim học việc thấy được chim mồi già đấu và dụ chim rừng , sau một thời gian ta có thể để chim học việc cách xa chim mồi già và đấu với chim rừng......... khi chim học việc dụ và bẫy được chú chim rừng đầu tiên lúc này các bác phải để ý nếu chú chim đó là chim má trắng hoặc là chú chim khá nhát ( cái này qua cách đấu của chú chim rừng mà các bác phán đoán được chú này dữ hoặc nhát ) thì các bác cứ để chú chim rừng nằm trong lục bẫy để chú chim học việc củng cố thêm độ tự tin...... . Nếu những lần bẫy đầu tiên mà gặp phải chú chim già rừng dữ thì nên hạ chim học việc xuống để hôm khác sẽ bẫy nơi khác ...... cứ như thế sau khoảng 3 năm chúng ta sẽ có một chú mồi khá tốt mà ta rất hiểu về chú.

ổ xung thêm trong công tác huấn luyện CM mồi , khi đi bẫy xa để tiện lợi cho việc treo lụp bẫy ở những chỗ lý tưởng hơn ngoài việc sử dụng tay để treo , anh em còn sử dụng dây cước để quăng treo lụp bẫy lên thật cao , những cách này đều ko có gì để phải bận tâm . Việc sử dụng sào treo , đặc biệt là sào rút thì tiện lợi hơn cả , tuy nhiên khi sử dụng loại sào này ta phải có bước chuẩn bị và huấn luyện song song với việc huấn luyện từ bổi thành mồi , mục dích để chú mồi sau này chinh chiến xa trường thật sự quen với sào . Có những chú mồi chiến , chinh chiến mấy năm trời ko ngại gian khổ , vất vả nhưng do chưa từng sử dụng loại sào này khi đi bẫy , ko quen với sào khi chúng ta sử dụng sẽ khiến CM mồi hoảng sợ nhẩy tung mặt trong lồng bẫy ( đặc biệt xẩy ra khi anh em sử dụng bằng lồng bẫy inox , chú CM khi thấy sào móc vào lồng những tưởng bị xua đánh hoảng sợ nhẩy tung lồng + những chấn thương như vỡ mặt do lồng bẫy gây ra sẽ khiến CM hoảng trở lại và đâm ra sợ lồng bẫy , sau này rất khó cho chú ta sang lồng bẫy trở lại và cho dù có cố cho sang thì chú CM của ta ko còn đủ độ tự tin khi ở trong lồng bẫy nữa, cách huấn luyện cũng khá đơn giản , khi bắt đầu thuần chim các bác phải thửa luôn cái sào , trong quá trình thuần các bác cứ dể cái sào gần lồng cho chim quen với sào , thỉnh thoảng các bác qua lại lấy sào khua khua tạo động và cũng tạo cho CM quen với hình ảnh mình cầm sào mà ko gây nguy hiểm gì cho chú ta , cầm sào khua khua suốt thì cũng ngại phải ko ạ .... có cách đây ... để cho CM quen với sự chuyển động của sào các bác buộc sợi dây thun ( loại co giãn nhiều ) buộc một đầu vào sào , một đầu buộc lên dây treo sát cạch lồng , sau đó ta kéo xuống cho giãn day thun và thả ra ... sào sẽ nẩy tưng tưng và thời gian sào chuyển động cũng khá lâu khiến cho ta đỡ mệt hơn , tuy nhiên điều này cũng ko thể có hiệu quả bằng khi ta rỗi ngồi chơi với CM và chăm sóc nó lúc nào cũng có cái sào ở bên và thỉnh thoảng ta khua khua sát lồng và sử dụng hàng ngày để treo lồng (ngay cả khi ta có thể với tay treo lồng thì ta cũng nên sử dụng sào treo cho chim quen ) .. khi CM thuần thì việc đi bẫy với sào rút ko còn là vấn đề lo ngại nữa !!!!!!!!!!!!!!!!!!!



Đó là vấn đề Mồi Trống ! Và đây giờ Em Chào Mào mái cũng có chỗ đứng của mình Việc đầu tiên có thể khẳng định là những lão làng chơi CM , đặc biệt là ưa chơi mồi để đi đánh vẫn có những bác , những Ông có ghém lại cho mình một em Mồi Mái ! Thứ nhất là để chơi cho biết mái , sau để thúc những chú chim trống căng hơn và chơi hết bài bản của hắn hơn ... và cuối cùng sau khi đưa ra rừng thử nghiệm... các Bác , các Ông đã thấy được sự cần thiết của của một Em Mái khi ra rừng ...hi..hi..và từ đó mà huấn luyện thành MỒI . Việc trước tiên là lựa được em Mái có hình dáng thật đẹp nhất có thể , Giọng chuông trong trẻo và vang ... và cần nhất cũng như Mồi Trống là khả năng mau mồm mau miệng. Việc luyện thành mồi mái thì cũng đơn giản hơn Mồi trống khá nhiều , bởi Trống phải rèn luyện và chú trọng để ý hơn đến nước Gọi, đấu và Dụ . Nếu Mất 1 trong 2 nước là Gọi _DỤ thì nên sa thải để tìm em khác huấn luyện nên , vì có luyện một em như thế lên Mồi thì là Một chú Mồi không hay , kém nước ...do đó chắc chắn là không thể sát bổi rồi và khó có thể thu phục được bổi hay . Mái đơn giản hơn bởi chỉ cần nước Gọi , mau mỏ và chất giọng chuẩn là Ok . Các bước cũng phải tương tự như ép thuần , mang đi nhiều nơi để dợt cho quen không lạ nơi , lạ chỗ khác , lạ Chim Trống khác . Quá trình dợt thỉnh thoảng kê sáp Lồng các chú chim Trống khác nhau để xem thái độ em nó , cũng như xem Nước DỤ ( cái này gọi là ve vãn đó ). Nếu kê sáp lồng thấy đa phần chim Trống sáp gần Múa là Ok rồi ! Không phải Chim mồi mái chỉ có thể đánh được những chú trống tơ , chim trống không hay và chim Mái . Vì mình đã được tận mắt xem đánh 2 lần trong 1 ngày ! 1lần chỉ có Chim Mồi nhà( mồi trống ) đấu với Chim Trận trời từ sáng sớm mãi đến trưa mà chim trời không Đá , sau đó chim trời bay mất và đến khoảng gần 14h nó lại về đấu mà không đá . Sau đó Ông chạy về nhà lấy chim Mái ra móc gần Chim mồi nhà thì nó sập lồng chim mái vào lúc đó khoảng gần 5h. Chú chim đó giờ đang là mồi Cứng khá hay của Ông .(Hi..hi... biết tính Cụ rồi nên không Gạ gẫm bao giờ ). Theo Ông kể lại thì thông thường Chim Trời sẽ đá Mồi Trống để đuổi dành lấy chim mái nhưng trong trường hợp này nó quá khôn và đã thuộc mặt Mòi Trống nhà nên không đá trống mà quay sang áp Mái . Tuy nhiên cũng có cái Thời Điểm mới có thể sửa dụng Mồi Mái để có được Bổi Hay hoặc thậm chí chim TRận già . Đó là cái thời điểm Chim vẫn còn đi đàn và sắp đến thời gian chim tìm thấy bạn tình để tách đôi . Thời điểm này kết hợp Mồi Trống và Mồi Mái đánh rất Trúng . Ngoài thời điểm này rất khó dùng mồi mái đánh được Chim trống trời . Họa hoằn lắm mới đánh được chim Mái trời á chớ. Cũng chính vì lý do như vậy mà Mồi Mái rất ít được giới chơi chim lưu ý! Bởi thời điểm đánh ngắn và phải tinh tế lắm mới nhận ra , không thì phải mất thời gian đi liên tục vào thời điểm này . Mặc Dù khi ra Trận có cả mồi Trống và MỒi Mái xem Chim Trời đấu rất đã con mắt.



Giờ nói đến cái tật đầu tiên của Chào mào khi bắt về thuần dưỡng ! Đó là cái Tật ngoái lộn nếu như chúng ta thuần không đúng cách ! Cái tật khi đã hình thành thì rất khó chữa và gây khó chịu khá nhiều cho người nuôi đồng thời làm giảm giá trị chú chim thấy rõ ! Những nghệ nhân chơi chim , nếu không phải là một chú chim có Chất Giong và phong cách chơi quá xuất sắc thì những chú có tật ngoái lộn sẽ không có cơ hội hiện hữu trong nhà , ngoài sân. Chim khi mới bẫy về thường rất nhát và cũng như bao loài chim khác ! lúc này chúng rất dễ sinh tật khi làm quen với môi trường nuôi nhốt ! Chim thường nhát nên hay có biểu hiện ngó nghiêng tìm đường lẩn trốn ! Chúng nhẩy cao bám vào vanh Lồng đoạn cong giáp Đỉnh ! lúc này chim thường xoay cổ tìm các hướng để trốn chạy do phần cổ , đầu rúc sát phần nan này và bị ép phải quay ngược lại hoặc sang hai bên . Ngày qua ngày sẽ sinh tật ngoái cổ rất khó chữa ! Tật Lộn thì xác xuất có ít hơn chút so với tật ngoái ! Thông thường những bạn mới chơi khi bắt chim về thường được nhận những lời khuyên nhốt thuần chim trong Lồng nhỏ , chào mào sẽ nhanh thuần hơn ! tuy nhiên lúc này chim nhát , được nuôi trong lồng nhỏ khiến phạm vi nhẩy hoảng của chúng bó gọn lại ! Chim dể nhẩy bám ngược nóc Lồng và lộn ngược xuống cầu ! lâu ngày trở thành tật Lộn cầu của chim ! Những Tật này ta có thể khắc phục tốt trong 1 năm đầu tiên trong lồng của chim ! Chim mới bẫy về nên có khoảng thời gian nuôi thuần ít nhất 3-4 tháng trong Lồng trung bình có đường kính 32cm và cao 60 cm ! Trùm kín áo lồng trong giai đoạn đầu để chim quen với khung cảnh và môi trường sống mới khoảng 3-4 tháng ! Sau đó áo Lồng sẽ được vén theo chiều từ dưới lên 1/4 khoảng 1 tháng , 1/3 khoảng 1 tháng nữa , 1/2 khoảng 1 tháng tiếp theo và 3/4 áo lồng đến khi chim tương đối thuần và đứng lồng ! Như vậy sẽ hạn chế rất nhiều khả năng sinh tật của chim ! Quan trọng nhất là việc thuần dưỡng phải kiên nhẫn , từ từ và nhẹ nhàng ! Chúng ta sẽ hạn chế tối đa được khả năng phát sinh tật này!


  Chúc các bạn vui vẻ .. !!!



Một số bệnh hay gặp ở chim Chào mào - Phòng và chữa trị



Đối với người chơi chim nói chung và chơi Chào mào nói riêng thì một nỗi lo không nhỏ là các chú chim bị bệnh, tật. Với những người chơi lâu năm có kinh nghiệm thì ít gặp nhờ sự chăm sóc, phòng bệnh tốt về dinh dưỡng, vệ sinh và các sinh hoạt khác cho chim cảnh của mình. Những người mới chơi thì thực sự gặp khó khăn, lúng túng khi chú Chào mào của mình bị một bệnh gì đó, phần lớn gặp ở chim bổi và khi phát hiện ra bệnh thì đã quá nặng dẫn đến chim bị chết.
Mình tạo Chủ đề này để ae tham khảo, chia xẻ kinh nghiệm phòng và trị bệnh hay gặp của Chim Chào mào. Vì thời gian chơi chim chưa lâu, kinh nghiệm chưa nhiều nên các thông tin chủ yếu do mình học hỏi qua bạn bè và internet, xét thấy nó đúng nên viết ra đây, mong ae thảo luận thêm.
- Có câu "Phòng bệnh hơn chữa bệnh", vì thế trước hết mình đưa ra cách phòng bệnh chung nhất cho Chào mào:
+ Chế độ dinh dưỡng tốt sẽ giúp chim khỏe, nâng cao sức đề kháng. Chế độ dinh dưỡng bao gồm: thức ăn chính hằng ngày là cám (có thể tự chế biến hoặc mua) + mồi tươi (sâu, dế, cào cào,...); thức ăn bổ xung là hoa quả (bổ xung các Vitamin và khoáng) hoặc có thể dùng một số loại thuốc bổ tổng hơp (dầu gấc, dầu cá, các loại thuốc bỏ dành cho gia cầm...)
+ Chế độ vệ sinh: đối với chim thì thường xuyên cho chim tắm bằng nước muối pha loãng - mùa hè tắm 1 lần/ngày, mùa đông thì cho chim tắm những ngày có nắng; cho chim phơi nắng cũng là 1 biện pháp phòng bệnh tốt - các thời điểm cho chim phơi nắng tốt nhât là: lúc bình minh (phơi khoảng 15-20 phút) giúp chim tăng cường tổng hợp Vitamin D; từ 8h-10h, thời điểm này nắng chua gắt chim vừa phơi nắng vừa làm sạch bộ lông của nó đồng thời tốt cho Hệ tuần hoàn của chim; từ 15h-17h, thời điểm này tuy nắng gắt nhưng ta có thể áp dụng cho những chim mồi nhăm tăng khả năng chinh chiến khi đi bẫy. Đối với lồng, cóng, cầu đậu, áo lồng ta cũng phải vệ sinh thường xuyên 2 ngày/lần là tốt nhất, để loại bỏ các vi khuẩn, ký sinh trùng có trong phân, cóng đựng thức ăn.
+ Các chế độ khác như tập dượt ở cội áp dụng tùy điều kiện mỗi người; chế độ ngủ của chim: khi ngủ tốt nhất là phủ áo lồng cho chim, treo nơi yên tĩnh, tránh xa mèo chuột, kiến, mối (thạch thùng), cho chim ngủ sớm khi hết ánh nắng tự nhiên.
Trên đây là các cách phòng bệnh chung nhất cho Chào mào. Sau đây mình nêu ra một số Bênh hay gặp ở Chim Chào mào:
* Bệnh tiêu chảy cấp: bệnh này thường diễn biến nhanh, dễ lây lan
- Nguyên nhân: do chim nhiễm phải một số loại vi khuẩn gậy hại ở đường ruột, do ngộ độc thức ăn,...
- Biểu hiện: Chim đứng ủ rũ, run rẩy, bỏ ăn, ỉa phân lỏng màu trắng hoặc xanh có khi lẫn cả máu, chim có thể chết chỉ qua 1 đêm hoặc từ sáng đến chiều.
- Điều trị: + Nếu bệnh nhẹ (chim vẫn khỏe, ăn uống và hoạt động bình còn linh hoạt chỉ đi ỉa phân lỏng trắng) thì cho uống nước chè hoặc nghiền 01 viên Becberin trộn vào thức ăn cho chim ăn liên tục trong 2,3 ngày.
+ Dùng kháng sinh khi chim có các biểu hiện nặng hơn như đã mô tả ở trên, một số kháng sinh có thể dùng: Chloramphenicol (hay còn gọi là Cờ-lo-xit) 10mg/100g trọng lượng chim, pha 1 thuốc/10 nước cho chim uống liên tục trong 3-5 ngày. Tetracyclin + Bespton 10mg/100g thể trọng pha vào nước theo tỷ lệ 1:10 cho chim uống liên tục 3-5 ngày.
+ Dùng Vitamin B1 10mg, nghiền thành bột, trộn vào cám cho chim ăn để trợ lực cho chim.
- Phòng bệnh: + Thường xuyên vệ sinh lồng cóng, cầu đậu, áo lồng.
+ Cách ly chim bệnh nếu nhà nuôi nhiều.
+ Cho chim khỏe uống kháng sinh bằng 1/2 liều điều trị chim bệnh.
+ Tăng cường dinh dưỡng, các sinh tố trong hoa quả tươi.
* Bệnh về đường hô hấp:
- Nguyên nhân: do nhiễm vi khuẩn, virus, do chim hít phải hơi độc, khói thuốc...
- Dấu hiệu nhận biết sớm: chim có động tác vảy mỏ qua lại liên tục kèm theo tiếng thở hắt ra (giống như hắt hơi), chảy nước mắt, nước mũi, chim hót ít hơn nhưng vẫn nhảy nhót linh hoạt. Biểu hiện nặng lên khi chim đứng ủ rũ, bỏ ăn, thở gấp, phải há mỏ để thở, thân mình rung lên theo nhịp thở; kèm theo là chim đi ỉa phân toàn nước màu trắng hoặc xanh, mùi phân tanh...
- Điều trị:
+ Nếu chim mắc bệnh do nhiễm khuẩn đường hô hấp thì dùng thuốc kháng khuẩn (Amoxicillin, erythromycin..., dùng 1 trong các loại kháng sinh này, đóng gói dạng bột 250mg cho trẻ em + 1 gói Bé Ho hòa vào nước theo tỷ lệ 10mg/100g thể trọng, pha vào 10ml nước cho chim uống liên tục trong ngày.
+ Chim bị bệnh cúm mùa hoặc H5N1, SARS... ta có thể dùng 1 số các loại thuốc dành cho người như: Arbidol, Tamiflu... (trường hợp này mình chưa gặp nên chỉ giới thiệu để các bạn tham khảo)
+ Cho chim dùng kết hợp các sinh tố Vitamin B1, Vitamin C để trợ lưc.
- Phòng bệnh: (các bước tiến hành tương tự như bệnh ỉa chảy)
* Bệnh bại chân: (chào mào rất hay gặp bệnh này)
- Nguyên nhân: do lạnh, thiếu sinh tố B1, có thể do một loại virus (vì chưa có nghiên cứu cụ thể).
- Biểu hiện: một hoặc 2 chân cm duỗi thẳng cứng, chim di chuyển khó, chân bị bại không bám được cầu, một số còn kèm theo cả nghẹo cứng cổ, đầu không ngóc lên được.
- Điều trị: mình đã chữa thành công đến 80% cho một chú chim bị bại 1 chân bằng cách cho ăn cơm nóng (theo kinh nghiệm chữa bệnh này ở gà và bồ câu của các cụ ngày trước) - trước bữa ăn cơm khoảng 2-3 tiếng ta bỏ đói chim xong cho 1 thìa cafe cơm nóng vừa đun chin vào cóng thức ăn bỏ vào lồng cho cm ăn. Hoặc cho chim uống Vitamin B1.
- Phòng bệnh: tăng cường dinh dưỡng cho chim. Thuốc Vitamin B1 10mg dạng viên nén nghiền nhỏ 1 viên trộn vào thức ăn cho chim dùng trong ngày. Dùng 1 đợt 10 ngày liền.
+ Vệ sinh lồng, cầu đậu sạch 2 ngày/lần.

Trên đây là 3 bệnh những chú cm nhà mình đã bị qua, mình đã áp dụng cách chữa trị có tỷ lệ thành công cao (80-90%), xin chia xẻ để ae tham khảo và bổ xung thêm các kinh nghiệm khác để các chú CM luôn khoẻ mạnh.

Thân!

Kiến thức cơ bản về nuôi , chăm sóc , chữa bệnh cho cu gáy

1-Thức ăn + nước uống những điều cơ bản cho người mới chơi cu gáy:

-Thức ăn chủ yếu là thóc ngoài ra bạn cho ăn thêm vừng, kê, lạc, đỗ xanh.

Cho ăn thức ăn phải cho ăn đều. Riêng đối với thức ăn bổ xung ngoài thóc 1 tuần nên cố định cho ăn vào 1 ngày và 1 lượng cố định không nên cho ăn nhiều chim dễ bị đi ngoài, rụng lông khi thừa chất hoặc ăn thất thường. Đối với đỗ xanh chỉ nên choc him ăn 1 tháng 1 tới 2 lần mỗi lần 1 lượng nhỏ.
Ngoài ra bạn nên choc him ăn thêm sỏi nhỏ hoặc đất khoáng tuỳ điều kiện của cá nhân nếu không cố gắn 1 tuần cho chim tắm nắng sang + hạ thổ để chim khoẻ và bổ sung thêm chất cần thiết cho cơ thể. Còn những loại thức ăn bổ sung như thóc trứng thì các bạn cứ từ từ tìm hiểu khi đã chăm sóc cơ bản tốt rồi hãy nên học thêm bởi nếu không biết làm và cho ăn đúng cách thì nó rất nguy hại cho chim.
Còn việc tắm cho chim cái này bạn không phải bận tâm lắm bởi chim cu gáy không tắm cũng không sao còn nếu bạn muốn cho nó tắm thì nên cho nó ra lồng rộng rồi dùng bình xịt cây xịt tạo mưa cho nó tắm. Sau khi tắm xong thì cho phơi nắng hạ thổ.< Về mùa hè bạn có thể cho chim tắm cát = cách tự chế lấy 1 cái lồng mà đáy của nó là 1 cái chậu nhựa bên dưới có đổ cát vàng phơi nắng. Đáy của chậu bạn dùi 1 lỗ = cái chén để sau này tiện cho việc rút cát bẩn ra thay cát mới.> Lúc đầy chim có thể chưa quen nhưng vài lần là nó thích. Việc tắm cho chim giúp chim có bộ lông đẹp khoẻ mạnh. Lưu ý chỉ nên tắm vào mùa xuân, hè trong năm.

-Về nước uống các bạn nên cho chim uống nước đun sôi để nguội là tốt nhất 3-4 ngày nên về sinh cóng nuớc 1 lần cho sạch để chim ýt bị nhiễm khuẩn đường ruột dẫn tới bệnh đi ngoài.


-Việc vệ sinh dọn phân chim bạn nên làm thường xuyên tầm 3-4 ngày 1 lần cũng có thể thường xuyên hơn đối với những bạn nuôi trong nhà và lâu hơn đối với những bạn nuôi ngoài trời. Nhưng nên vệ sinh cho chim sạch sẽ tốt hơn. <Quan niện nuôi cu gáy thì nên ýt dọn phân đáy lồng cũng không phải sai đâu. Với lý do để giữ mùi cho chim quen lồng, coi đó như nhà của mình >> chim nhanh thuần >

-Việc bổ sung dinh dưỡng vào uống thuốc ngừa bệnh cho chim các bạn có thể tiến hành như sau:
+ 1 tháng nên cho chim uống vitamin b1 1lần để tăng sức đề kháng cũng như kích thích ăn uống. ( 1 lần uống 1 ống đối với dạng nước và 5 viên trong năm ngày đối với dạng viên.
+ 3 tháng 1 lần cho chim uống bổ sung 1 viên dầu gắc có thể trộn với thóc, để khô rồi cho chim ăn. Uống thêm thuốc ngừa rù gà, lên đậu, cúm theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y + trọng luợng tương thích của chim.

2-Các bước thuần dưỡng cơ bản dành cho chim mộc ( Bổi ) mới.


Bước 1:

Lúc mới mang chim về che bớt 2/3 lồng cho chim bớt nhảy , cho thóc và nước đủ ăn trong 3-4 ngày, treo nơi yên tĩnh ýt người qua lại, xa nơi có chim cũ hay gáy đã nuôi từ trước tại nhà.
Bước 2:

Tiếp theo để nguyên áo lồng che như trên mang chim treo nơi người hay qua lại. cho nước uống đầy cóng. Thóc choc him ăn 1 ngày làm 2 lần mỗi lần cho ăn 1/5 giỏ.Mục đích để chim đói luôn trong trạng thái chờ đọi mình cho ăn.
Bước 3:

Tiếp tục như vậy nhưng tăng dần khẩu phần ăn cho chim tạo thói quen mỗi khi thấy mình là chim được ăn . Sau tầm 1-2 tháng chim sẽ quen + không giãy lồng và bắt đầu tập gáy.
.
Bước 4:

Cho chim tắm nắng + hạ thổ thường xuyên 1 tuần từ 1-3 lần vẫn treo chim như trước.

Bước 5:

Bắt đầu mở dần áo lồng ra choc him quen + cho chim ăn thêm lạc, vừng, kê, đỗ xanh mỗi thứ 1 ýt đều đặn 1 tuần 1 lần. Phải cho ăn đều + ýt và 1 lượng nhỏ tầm = ½ cóng đựng thức ăn dành cho chích choè là đủ.

Thời gian thực hiện bước 1-2 chỉ kéo dài trong quãng 1-2 tuần nhưng từ bước 3-5 có thể kéo dài cho đến khi chim thực sự dạn người riêng bước 4-5 kéo dài suốt quãng đời chú chim sống bên cạnh ta.

Chúc các bạn có những chú chim khoẻ, đẹp.

3-Cách phát hiện và chữa trị 1 số bệnh cơ bản cho chim.


+ Bệnh đi ngoài
:
Đây là bệnh khá phổ biến của chim mà nguyên nhân chủ yếu là do nhiễm khuẩn đường tiêu hoá. Khi phát hiện chim có dấu hiệu đi ngoài phân loãng hoặc phân xanh, trắng bạn có thể chọn và làm nhiều cách khác nhau. Có cách thì phù hợp với chú chim này nhưng không phù hợp với chú chim kia là chuyện rất bình thường.Và ngừng ngay choc him ăn kê, đâu. Trong thời gian chữa và sau khi chữa 2 tuần. Theo 2 hướng cơ bản sau:

Hưóng 1 theo phương pháp dân gian.

*C1-Cho chim ăn ớt thóc 1 ngày 2 lần trong 3-5 ngày hoặc dừng lại khi chim đã khỏi.
*C2 – Pha nước trà tàu đặc để nguội choc him uống lien tục thay nước trong 3 ngày. Dừng lại khi thấy chim đã khỏi.
*C3- Cho chim ăn lá MUI vò nát viên hòn nhét cho chim ăn trong 5-7 ngày.
*C4 - Vặt nõn lá ổi cho vào cối xay sinh tố say nát cho thêm chút nước rồi lọc phần nước trong cho chim uống.
*C5- Choc him uống nước lá mơ lông loại lá hay dung ăn kèm khi ăn nen chua đó làm như với lá ổi.
*C6- Lấy hoa MAN loại hoa kho người ta vẫn dung để cho vào Bia đó . Hãm 1 bông hoa MAN với 1 chén nước sôi , để nguội choc him uống trược tiếp ½ chén còn lại pha với nước đổ vào cóng choc him uống hết trong ngày.
*C7- Dùng quả hồng xiêm non luộc chin với 1 luợng nước vừa đủ chắt nước choc him uống.
<CHÚ Ý>
Nếu thấy chim quá yếu không tự mổ thóc ăn được thì bạn mua cám ba vì về cho thêm nước cho tan, vê thành viên = hoặc > đầu đũa đút cho chim ăn, giúp chim mau lại sức. Nếu chỉ dung thuốc không mà chim ko ăn được gì thì chim sẽ bị công thuốc mà chết do thể lực quá yếu ko chịu nổi sức thuốc.

PHƯƠNG PHÁP DÂN GIAN THƯỜNG MẤT THỜI GIAN VÀ CHỮA CŨNG LÂU NHƯNG ƯU ĐIỂM LÀ KHÔNG ẢNH HƯỞNG NHIỀU TỚI CHẤT GIỌNG HAY LÀM MẤT GIỌNG CỦA CHIM.


Hướng 2 theo phương pháp thú y can thiệp thuốc tây.

*C1- Ra hang thuốc thú y mua 1 lọ thuốc đặc trị chữa đi ngoài về choc him uống theo chỉ dẫn, Lưu ý trong luợng tối đa của 1 chú chim cu gáy chỉ tầm 2,5-3g vậy nên các bạn cho uống liều lượng thuốc tương ứng với trọng lượng.
*C2- Cho chim uống thuốc bec be zin thoả dược. Thông thưòng cũng phải uống trong 3-5 ngày mỗi lần uống 1 viên có thể choc him uống trực tiếp hoặc nghiền rap ha vào nước
*C3- Mua thuốc chống đi ngoài + mất nước loại dành cho trẻ em choc him uống lưu ý như trên khi dung.

+Bệnh đau mắt:

Bệnh này có 2 nguyên nhân chính 1 là chim bị bụi, 2 là thiếu chất. Với biểu hiện 2 bên cánh chim ướt do chim dụi mắt, mắt chẩy nước.
Bạn có thể dung ớt xát vào cánh chim khiến chim bị cay không dụi mắt sau đó mua thuốc tra mắt dành cho trẻ em loại có hàm lượng kháng sinh cao về tra lien tục 1 ngày 3 lần cho tới lúc chim khỏi.
Khi bị đau mắt chim thường kéo theo đi ngoài, kém ắn cho nên bạn cần khẩn trương chữa khỏi đau mắt + kết hợp chữa cả đi ngoài choc him

+Bệnh lên đậu ngoài da : Đậu có thể xuất hiện ở mỏ, dầu hoặc gần mắt.

Khi phát hiện chim bị lên đậu với biểu hiện sưng tấy như mụn có 2 cách cơ bản
*C1- Cho chim ăn ớt thóc 1 ngày 2 quả trong 3-5 ngày sau tầm 1 tuần đậu chin, khô lại ta dung kim khêu đậu cho nó bặt ra kết hợp bôi thuốc kháng sinh vào phần đậu để tránh nhiễm trùng.
*C2- Dùng ớt ngâm với mật ong 1 ngày rồi cho chim ăn. Tác dụng như trên nhưng với ớt ngâm mật ong sức nóng sẽ cao hơn
* C3- Ra hang thuốc thú y hỏi mua 1 lọ thuốc đặc trị lên đậu, lở loét ngoài da về choc him uống theo chỉ dẫn: Cách này tôi vẫn áp dụng, cho hiệu quả rất cao sau khi đậu chin rất dễ rụng + sát trùng vết thương tốt.

+Lên đậu trong cổ họng, vòm miệng
:
Đây là 1 trong những bệnh rất nguy hiểm tỷ lệ tử vong lên tới 90% đa phần khi chim mắc bệnh người nuôi thường không để ý và chỉ sau tầm 3-5 ngày chim có nguy cơ tử vong nếu không được chữa kịp thời: Biểu hiện bệnh lý, chim ủ rũ xù lông bỏ ăn, không gáy. Khi thấy các triệu chứng trên bạn nên bắt chim ra rồi banh mỏ kiểm tra nếu thấy trong vòm miệng+ cổ họng xuất hiện nhiều nốt đậu tráng các bạn cứ bình tĩnh xử lý như sau.
Nếu đậu còn non bạn choc him ăn ngay ớt thóc có tẩm mật ong = cách dung Nhíp gắp ớt nhét vào miệng rồi ấn sâu suống cổ họng. Kết hợp mua 1 túi cám Ba Vì lấy 1 phần nhỏ đủ ăn cho thêm chút nước sôi cho tan rồi viên nhỏ = đầu đũa nhét cho chim ăn. Cần làm ngay vì chim đau ko ăn được thóc.
Làm như vậy lien tục trong 3-5 hôm + kiểm tra nếu thấy đậu to lên và chin bạn có thể dung 1 tăm bong hoặc chiếc nhíp cậy thử nếu thấy đậu bật ra được bạn hãy gắp sạch đậu để chim dễ ăn. Sau 1 -2 tuần bạn thấy chim đã khoe và tự mổ thóc ăn được thì bạn vẫn phải kiểm tra thường xuyên + cho chim uống thuốc trị đậu như đã nói ở phần trên để những hạt đậu mọc sâu trong cổ họng chin và nhanh rụng + dung 1 cộng lông gà sạch cho vào cổ họng khấu những hạt đậu đã chin ra giúp chim thong sạch vòn họng.
LƯU Ý
: khi bị lên đậu trong miệng chim thường kéo theo đi ngoài + đau mắt vậy nên các bạn phải chữa kết hợp cả 3 bệnh đồng thời đừng quên choc him ăn thêm cám Ba Vì như biện pháp nói trên để giúp chim tăng thể lực trong thời gian dung thuốc.

+Bệnh ốm rù gà
:
Bệnh có biểu hiện chim ủ rũ không gáy + bù lông đứng yên. Khi thấy chim có biểu hiện trên bạn có thể cho chim ăn vài lát tỏi sống hoặc mua thuốc trị rù gà tại hiệu thuốc thú y về choc him uống.

+ Bệnh ăn không tiêu, chưóng diều
:
Đây là bệnh ýt gặp ở cu gáy nhưng tỷ lện tử vong có thể là 100% vì hầu hết mọi người không biết chim mắc bệnh và thường không biết cách chữa bệnh nầy. Đã có không ýt người phải trả giá cho bệnh này bằng những chú chim cưng trong tuyệt vọng mà vô phương cứu chữa. Nhưng khi đã biết cách thì bạn sẽ thấy nó dễ chữa và đơn giản nhất trong những bệnh mà cu gáy mắc phải . Bện thường chỉ diễn biến trong tốí đa 5 ngày . Bệnh có biểu hiện chim ủ rũ diều chướng to không tiêu rồi tử vong. Khi thấy đấu hiệu diều chướng bạn khẩn chương bắt chim ra dùng tỏi giã nhỏ lấy nước cho chim uống liên tục 1 ngày 3-5 lần mỗi lần 1 thìa café. Bã tỏi nhét choc him ăn. Thường chỉ sau 1-2 ngày là chim có thể trở lại trạng thái bình thường.

+ Bệnh khan giọng hặc mất giọng:

Bệnh cũng thường gặp ở cu với nhiều nguyên nhân khác nhau và biểu hiện bệnh thì như tên bệnh. Bạn có thể chữa bằng cách dung vài lát cam thảo hãm nước sôi rồi để nguội choc him uống thay nước lien tục trong 1 tuần tới 10 ngày kết hợp 1 ngày choc him ăn 2 lần mỗi lần 3 lát ớt ngâm mật ong hoặc hạt quất giã pha nước choc him uông.

+BỆNH CÓ SÁN, JUN TRONG MẮT


3 cách cơ bản để bạn tham khảo lựa chọn chữa cho chú chim nếu xác định rõ chú chim bị sắn trong mắt với biểu hiện mắt sưng đỏ, không mở được mắt, chim bỏ ăn ủ rũ xù lông.

C1:
Dùng quả ớt thóc đập dập ra nước. Lấy bông thấm nước ớt xoa lên lông cánh chim (chỗ chim dụi mắt vào) làm vài lần như vậy con giun sẽ loài ra.
C2:
Mua 1 lọ thốc nhỏ mắt dạng nước muôi về bỏ thêm 1-3 hạt muối vào lắc đều cho tăng thêm độ mặng rồi nhỏ vào mắt ngày 03 lần sáng - trưa - chiều, chừng vài ngày ko còn một con giun lun
C3:
Láy con ruồi bóp cho vao mắt một lúc từ từ kéo ra con giun áy thò đầu ra theo láy nhíp gấp lôi ra từ từ. Sau đó tra thuốc nhỏ mắt dạng nước muối loãng dành cho trẻ em trong 3 -5 ngày để vệ sinh mắt cho chim

Trên đây là 1 số các kiến thức cơ bản giúp bạn chăm sóc và chữa trị cho những chú chim của mình khi chúng mắc bệnh. Tuy nhiên còn nhiều bệnh khác + nhiều các nguyên nhân đẫn tới chim bị bệnh cũng như cách chữa khác. Với vốn kiến thức ít ỏi của mình cùng khả năng tin học có hạn mình tạm gửi đến cách bạn những dòng trên với hi vọng giúp ích được phần nào cho các bạn.Các bệnh, phương pháp chăm sóc sẽ được tiếp tục bổ sung ở các bài viêt phía dưới 

Chúc các bạn có một chú chim hay và khỏe mạnh....!! Thân chào

Cách chữa trị các loại bệnh thường gặp ở Cu gáy


CÁCH CHỮA ĐAU MẮT:

1. Đầu tiên cần nâng thể trạng của chim lên vì lúc này thể trạng chim khá yếu = cách cho cu ăn cám con cò ở cóng riêng. Ngoài ra vẫn có cóng thóc + kê + đỗ xanh

Bắt chim ra ngoài lấy bông y tế thấm nước sạch lau 2 bên bả cánh bị ướt của chim khi sạch rồi thì thấm khô đi. Nếu lông quanh mắt của chim cũng bị ướt bệt lại thì cũng làm vệ sinh như vậy.

2. Lấy thuốc chữa đau mắt cho người (chỉ cần dùng Cloramphenicol 9%o) nhỏ và thoa đều lên 2 bả cánh của chim và nhỏ trực tiếp vào mắt cho chim vài giọt.Liều lượng dùng thì ngày làm 2 lần, thời gian thì khi nào thấy chim ko còn đau mắt nữa thì thôi.

- Chim gáy đau mắt thì dùng thuốc nhỏ mắt (loại nước) của người, nếu ngại bắt ra thì dùng bơm tiêm phun vào mắt cho nó. Dùng loại thuốc cloroxit 1%, ngày phun ba, bốn lần và chữa càng sớm thì hiệu quả càng cao.

- Cách thứ 2 có thể bôi thuốc mỡ loại cho nguời(TETAXILIN) ngày bôi 2 lần. Lưu ý trước khi bôi có thể dùng thuốc rửa mắt Natriclorid 0,9% để vệ sinh mắt cho chim...
Lấy type thuốc đau mắt Tetracycline bôi trực tiếp vào mắt và phết vào dưới hai bên cánh của nó. Chim hay rúc đầu vào gầm cánh lên khi rúc vào thuốc sẽ dính vào mắt. Nếu nặng quá, ngoài bôi trực tiếp vào mắt, gầm cánh có thể rửa sạch cầu đậu và chân chim, chờ khô và bôi thêm vào chân và cầu đậu ấy vì chim ngứa mắt nên rất hay lấy chân dụi mắt, thuốc sẽ theo đó mà dính vào mắt. (Bôi vào cầu để duy trì thuốc trong ngày cho nó dụi mắt).

3. Chữa đau mắt cho chim theo cách thông dụng như dùng ớt tươi trà vào mắt và 2 đầu cánh, ngày bôi 2 lần, nếu như chim mới bị đau mắt thì chỉ khoảng 5 ngày đến 1 tuần là khỏi...còn nếu chim bi đau lâu thì phải kiên trì...lưu ý nhớ kết hợp tắm nắng, hạ thổ và cho chim ăn đầy đủ dưỡng chất.

- Lấy quả ớt bóp nát, xát vào mắt nó rồi cho uống luôn nửa quả ớt chỉ thiên làm như thế 3 ngày là khỏi

4. Lấy 1/2 quả chanh vắt lấy nước, cho thêm chút muối và nước đun sôi vào, tất cả hỗn hợp đó chỉ khoảng 1/2 chén uống nước sau đó bạn lấy bông gòn nhúng vào dung dịch đó để lau rửa mắt cho chim, nhớ lau sạch cả cánh nhé chỗ chim hay dụi mắt vào đó. Lau thật sạch sau đó thấm cho khô lông

5. Dùng lá khổ qua núi hoặc khổ qua nhà, đập dập bôi lên mắt và cho ăn luôn, đảm bảo hiệu quả.

6. Theo ông Chung nghệ nhân chơi gáy:

- Nếu nó đau mắt, lấy quả ớt chỉ thiên, vắt lấy nước nhỏ vào mắt, rồi cấu một mẩu, nhét vào miệng". Đó là mẹo của các cụ, giờ thì đã có thuốc nhỏ mắt Rohto. Ông cười rồi lấy ra ống thuốc màu xanh dùng cho người.

7. Thấy chim ướt hai đầu cánh là chim bị đau mắt: vắt múi chanh lấy nước bơm vào mắt ngày 2-3 lần là khỏi (theo Tienbm)

CÁCH CHỮA ĐI ỈA:

1. Theo kinh nghiệm của các bậc tiền bối có thâm niên chơi cu nhiều năm cho biết, khi chim bị đi ỉa thì cho nó ăn mỗi lần 3,4 quả ớt thóc (ớt chỉ thiên) là ok

2. Để chữa bệnh đi ỉa hãy pha Berberin hoặc là BISEPTOL 480mg (lấy1/2 viên - cách này hiệu quả hơn) hòa vào cóng nước cho chim uống thì sẽ cầm đi ngoài.

- Dùng 1 viên Berberin (loại dùng cho người ấy) pha vào cóng nước cho nó uống. Hết ngày thay cóng khác, theo dõi khoảng 3 hôm nếu không khỏi thì thay thuôc khác. Khi nào phân chim khô, có khuôn thì là hết bệnh. Đồng thời nên cho tắm nắng và hạ thổ đển chim tự bổ sung khoáng chất.

CÁCH CHỮA LÊN ĐẬU:

- Trường hợp chim bị lên đậu nguyên nhân là do ít được hạ thổ, ăn không đầy đủ chất..., có thể chữa được bằng cách dùng dao rạch chỗ bị lên đậu và dùng tay nặn ra hết đậu...bao giờ thấy ra máu đen thì thôi....là sẽ khỏi

- Còn hạt đậu của chim thì lấy dao Lam (hơ lửa cồn vệ sinh trước khi làm), cứ thấy hạt đậu chỗ nào thì rạch mũi dao vào chỗ đó, nặn cho ra hết phần trắng như bã đậu đến khi nào ra toàn máu đen thì thôi. Lấy thuốc RIFAMPICIN còn gọi là thuốc nhộng chữa LAO màu đỏ rắc vào vết rạch vừa nặn.

- Mua thuốc trị đậu của gà cho vào nước uống chỉ 1 tuần sau là đậu biến mất ngay (thuốc tên là terramicyn-D)

- Bị lên đậu: Hay xuất hiến hiện ở khu vực xung quanh mỏ, và thường có 2 loại: THứ nhất là đậu có nhân trắng, loại này chữa đơn giản chỉ cần mổ ra nặn nhân đi và bôi thuốc sát trùng là khỏi, loại thứ 2 thì phức tạp hơn, nó ở dạng u thịt , có trích ra thì cũng chỉ vài ngày lại mọc, riêng với loại này thì mình chữa theo cách riêng của mình đó là lấy nắm lá lốt giã ra lấy nước cho chim uống và kết hợp lấy bã sát lên chỗ vừa trích, đảm bảo là nặng mấy thì cũng chỉ cần lần thứ 3 làm vậy là khỏi.....

- Thuốc Terramycin -Dhòng chống, trị đậu cho gà và gia cầm. Cho uống định kỳ 3 tháng hay lúc giao mùa. Nhỏ 5 giọt vào lọ nước 100ml khoắng đều cho chim uống (4 ngày thì bỏ -lại cho uống nước bình thường ) Phòng chống bệnh lên đậu (khi chim đang bị lên đậu thì pha 7 giọt, uống trong 5 ngày, đậu sẽ khô và chim tự lấy chân gãi rụng), áp dụng cách này 2 năm không thấy chim bị đậu và đau mắt nữa.

CÁCH CHỮA GIUN - SÁN:

- Lấy hạt quả Cau già đã phơi khô bẻ lấy 1-2 miếng bằng khoảng hạt Đỗ Xanh nhét thẳng vào họng cho nó ăn. Sau 1-2 ngày nếu có giun sán sẽ tự động ra ngoài theo đường phân. Chống chỉ định cho nhiều hay miếng cau tuơi, to quá sẽ làm cho chim say dẫn tới quá liều => Quang tèo

- Ra hàng thuốc Gia cầm mua thuốc sổ giun sán về dùng nhưng nhớ phải chú ý tới liều lượng ít thôi chứ ko lại phản tác dụng.

Cách nhận biết cu gáy trống mái

Chim cu gáy khá khó phân biệt trống và mái, tuy nhiên vẫn có nhiều cách phân biệt được trống mái khi các bạn áp dụng các thủ thuật sau đây:

1. Tròng đen: Con cu trống tròng đen nhỏ và nhạt hơn cu mái
2. Bộ lông: ở trán cu trống có lông nhạt hơn cu mái. Cái này hơi khó phân biệt.
3. Kích thước: Chim cu trống to hơn chim mái. Người thì ngược lại chim mái to hơn chim trống 
4. Giọng gáy: Chim cu trống có âm giọng lớn hơn chim mái
5. : Chim cu mái rất ít khi gù trừ khi nuôi 2 con mái với nhau 1 thời gian dài thì một trong 2 con sẽ gù, giống pê đê...
6. Chân: Chim cu trống chân to và dài hơn chim mái, cái này chắc phải lấy thước dây mà đo
7. Xương mu hay xương chậu, hai cái xương gần hậu môn đó: Khe hở giữa hai xương này lớn là chim mái, hẹp là chim trống. Cái này bắt con gà mái và trống sẽ thấy ngay sự khác biệt ở xương này. Chỗ hở to hơn ngón tay út là chim mái, hẹp hơn ngón tay út của Tre làng là chim đực. (Còn ngón tay út mỗi người to nhỏ hơn nhau nhé)
Vì chim mái phải làm nhiệm vụ đẻ trứng cho nên khoảng cách 2 xương ghim rông hơn chim trống. Khoảng cách thường gặp ở chim trống khoảng 0,5cm trở lại tùy con.
8. Ngực hay ứcChim cu gáy đực có ngực to và khỏe, cái này ngược lại với người
9. Đầu: Chim cu gáy trống đầu to, không tròn, chim mái có đầu nhỏ và tròn
10. Hành động: Chim cu gáy trống hiếu động và hay khiêu khích tấn công con trống khác
11. Lông đuôi : Lông đuôi chim cu gáy trống có màu xám đen ở phần sừng, chim mái thì màu trắng. 
12. Kiểm tra bộ phận sinh dục ở lỗ hậu môn: Thổi cho lông tản ra , lấy 2 ngón tay kẹp nhẹ vào lỗ hậu môn , Con đực có một cục nhỏ với mấu ngắn là bộ phận sinh dục . Con mái không có